Wtp · eerbiedigende werking · baanwissel · overstap van regeling
Hun oplopende premiestaffel bleef bij de overgang naar de Wtp netjes staan. Maar wie van baan wisselt, valt terug naar een vlakke premie, zonder automatische compensatie voor de toekomstige staffelstappen. Dat werkt door tot de pensioendatum. Dezelfde rekensom geldt voor wie bij de eigen werkgever mag overstappen naar de nieuwe regeling.
Het risico
Bij verzekeraars en PPI's is de pensioenpremie meestal een staffel: hij stijgt met de leeftijd. Bij de overgang naar de Wtp mochten bestaande deelnemers die staffel houden. Dat heet eerbiedigende werking, en het is voor ruim zes op de tien van deze regelingen de gekozen route.
Die keuze werkt precies zolang iemand blijft zitten. Een nieuwe werkgever betekent een vlakke premie, ook binnen dezelfde sector. De toekomstige hogere staffelinleg vervalt. Of en hoe dat in de nieuwe regeling wordt gecompenseerd, verschilt per situatie. Voor een deelnemer van veertig kan dat tot de pensioendatum doorwerken, want deze overgangsregeling kent geen einddatum.
Wie vertrekt, verliest de toekomstige staffeltreden automatisch en vaak ongemerkt. De nieuwe werkgever kent een vlakke premie en compenseert het verschil niet vanzelf.
Sommige werkgevers bieden bestaande deelnemers de keuze om over te stappen naar de nieuwe vlakke regeling die voor nieuwe collega's al geldt. Zeker voor jongeren kan de hogere premie van nu aantrekkelijk lijken, terwijl de staffeltreden van later ook hier vervallen. Zo'n aanbod vraagt om een goed geïnformeerde, vastgelegde keuze. Voor dit moment is er de regelingkeuzecheck: dezelfde rekenkern, toegepast op de interne overstap.
Wie blijft zitten, merkt niets. Wat al is opgebouwd blijft in beide situaties gewoon staan; het verschil zit in de inleg die daarna niet meer komt. Beide keuzes kun je maar beter vooraf doorrekenen: bij het arbeidsvoorwaardengesprek, in het portaal, of in het exitgesprek.
De cijfers
koos voor eerbiedigende werking bij werkgevers met een verzekerde regeling (64%) respectievelijk een PPI-regeling (60%), volgens de Wtp-voortgangsrapportage van juli 2026. Adviseurs en onderzoeken melden als praktijkbeeld 73 tot 90 procent.
werknemers bouwen naar schatting op onder een geëerbiedigde staffel, afgeleid van de circa 1.385.000 deelnemers bij verzekeraars en PPI's.
wisselt gemiddeld van werkgever volgens DNB. Onder jongeren loopt dat op tot 45 procent per jaar.
naar schatting verliezen ieder jaar tienduizenden werknemers hun staffel door een overstap, meestal zonder automatische compensatie en vaak zonder het te merken.
Gebaseerd op de Memorie van toelichting Wtp, de Wtp-voortgangsrapportage van juli 2026 en DNB-cijfers over arbeidsmobiliteit. Er is geen harde einddatum: dit risico blijft nog zo'n twintig jaar bestaan.
De tool
Het oorspronkelijke Vlakkepremie-dashboard werkte op regelingsniveau. Werkgevers, ondernemingsraden en adviseurs zagen voor de hele populatie wat de overgang van staffel naar vlakke premie zou doen, doorgerekend met 2000 wettelijke DNB-scenario's en met schuifjes voor premie, compensatie en werknemersbijdrage.
Die keuzefase is inmiddels grotendeels voorbij. Ruim zes op de tien regelingen koos volgens de voortgangsrapportage voor eerbiedigende werking, en adviseurs noemen in de praktijk nog hogere percentages. Daarmee verschuift de vraag van de regeling naar de werknemer: wat betekent een baanwissel of een overstap naar de nieuwe regeling voor déze deelnemer? Daar is de herbouw op gericht.
Het oorspronkelijke dashboard is op het moment van schrijven nog online: bekijk het hier zolang de omgeving in de lucht is. Onderhouden wordt hij niet meer.
Demo-opname van het oorspronkelijke dashboard. Alle bedragen zijn indicatief.
Nu en straks
Links het oorspronkelijke dashboard. Rechts dezelfde grafiek zoals ik hem op maat herbouw: in de huisstijl van jouw organisatie, met een moderne look en feel, klaar voor je eigen portaal.
De derde rij is de kern van de herbouw: hetzelfde rekenwerk, gebracht als persoonlijk keuzemoment voor één deelnemer.
De rechterkant is een indicatieve stijlproef met fictieve bedragen. Bij een opdracht bouw ik de volledige set in jouw huisstijl en kleuren, responsive en toegankelijk.
Dank
Het oorspronkelijke dashboard bouwde ik samen met Cint Kortmann van QuantBase. Zijn Smart Graph-platform maakte het mogelijk om 2000 wettelijke DNB-scenario's interactief te maken voor bestuurders, ondernemingsraden en deelnemers. QuantBase is er inmiddels niet meer, maar het denkwerk uit die samenwerking leeft door in alles wat hier staat.
Chris van der Steenhoven van PensioenNetwerk.nl ontwikkelde de toepassing voor het werkgeversportaal. De combinatie van rekenmethodiek en portaalervaring vormt de basis voor de nieuwe deelnemersmodule; de technische inrichting en samenwerking worden per opdracht bepaald.
Cint en Chris, dank voor het vakmanschap en de samenwerking.
De dienst
Laat de pensioenrekening zien vóór de handtekening. De oorspronkelijke omgeving wordt niet meer onderhouden. Daarom bouw ik het dashboard op aanvraag opnieuw, per klant, met mijn eigen rekenengine en actuele wettelijke scenariosets. Geen los tooltje, maar een afgebakend werkpakket dat aansluit op je bestaande portaal en processen.
De check vervangt de bestaande pensioenplanner of pensioenadministratie niet. De module rekent vanaf het keuzemoment alleen het verschil in toekomstige inleg door met een eigen URM-rekenkern, zonder beginkapitaal, en toont de mogelijke pensioenimpact in drie scenario's naast de bestaande portaaluitkomst. Voor een pilot is daarom geen rechtstreekse koppeling met de pensioenadministratie nodig: de regeling wordt vooraf geconfigureerd en alleen de gegevens die de vergelijking nodig heeft komen uit invoer of het portaal.
De inrichting volgt de geest van keuzebegeleiding zoals de AFM die bedoelt: begeleiden op het moment dat de beslissing valt, in begrijpelijke taal en met reproduceerbare cijfers. Dat moment houdt niet op bij uitdiensttreding. Juist de vertrekkende werknemer heeft dit inzicht nodig. Voor de werkgever raakt dit direct aan de informatie- en zorgplicht rond uitdiensttreding; de adviseur kan dit binnen zijn adviesopdracht ondersteunen en valideren. De AFM vroeg in juni 2026 bovendien aandacht voor keuzes die ná uitdiensttreding nog openstaan, zoals vrijwillige voortzetting. Of daarmee ook een staffel of compensatie behouden blijft verschilt per regeling; de check maakt per regeling zichtbaar of die mogelijkheid bestaat, onder welke voorwaarden en met welke gevolgen. Juist die informatie ontbreekt vaak in de stopbrief; ook dat hoort bij begeleiding die niet ophoudt bij de uitgang.
De deelnemer ziet vóór het tekenen wat een overstap met zijn staffel doet. In te bouwen in het werkgevers- of deelnemersportaal, en bruikbaar bij indiensttreding, vertrek, arbeidsvoorwaardengesprekken en, als regelingkeuzecheck, bij een aangeboden overstap naar de nieuwe regeling.
Elk kwartaal actuele DNB-scenariosets, als URM-rekentabellen klaargezet voor jouw regeling. Dezelfde rekenlijn die ik gebruik voor deelnemersportaal en overgangsplanner, controleerbaar en reproduceerbaar.
Vaste aanpak via een Statement of Work: scope, deliverables, acceptatiecriteria en oplevermoment. Zo weet je vooraf wat er komt en wanneer het er staat.
Voor wie
Informeer deelnemers in de eerbiedigende werking actief, in je eigen portaal, op het moment dat een vertrek of indiensttreding wordt gemeld of een overstap van regeling wordt aangeboden. Ook richting gewezen deelnemers: begeleiding stopt niet bij uitdiensttreding.
Goed werkgeverschap is laten zien wat de regeling waard is: bij werving, tijdens het dienstverband, bij een aangeboden overstap van regeling en bij vertrek. Ook in de VSO bij gedwongen ontslag hoort de gemiste opbouw op tafel.
Ondersteun werkgever en ondernemingsraad binnen de adviesopdracht met een controleerbare doorrekening per deelnemer, gebaseerd op de actuele scenariosets.
Weet wat een overstap met je pensioen doet voordat je tekent. Vraag je werkgever of uitvoerder om de doorrekening.
Veelgestelde vragen
Nee. Wat je al hebt opgebouwd blijft van jou, ook na vertrek. De baanwisselcheck gaat over de toekomstige inleg: de staffeltreden die je na een overstap niet meer bereikt.
Nee. Voor een jongere werknemer kan de vlakke premie op dit moment hoger zijn dan de premie volgens de oude staffel. Daardoor kan overstappen op korte termijn gunstig lijken, zeker als iemand verwacht niet lang bij de huidige werkgever te blijven. Daar staat tegenover dat de toekomstige stijging van de oude staffel vervalt. Wat per saldo gunstiger is, hangt onder meer af van de leeftijd, beide premiepercentages, de werknemersbijdrage, het salarisverloop, de resterende looptijd en eventuele compensatie. De check laat daarom zowel de korte als de langere termijn zien.
Nee. Wanneer een werkgever bestaande werknemers de mogelijkheid biedt vrijwillig over te stappen van de geëerbiedigde staffel naar de nieuwe vlakke regeling, vergelijkt dezelfde rekenkern beide routes: de regelingkeuzecheck. Die laat zien wat de werknemer nu wint of verliest én welke toekomstige staffeltreden worden opgegeven.
De check geeft neutraal inzicht en neemt de keuze niet over. Wil een werknemer de uitkomst laten beoordelen in samenhang met salaris, loopbaan, risico's en overige arbeidsvoorwaarden, dan is afzonderlijk persoonlijk pensioenadvies mogelijk via Promptus-advies.nl.
Nee. Bij eerbiedigende werking is vaak geen aparte compensatie toegekend, juist omdat de staffel zelf bleef staan. Wat bij vertrek vervalt zijn de toekomstige staffeltreden. Bestaat er wel een aparte compensatieregeling, dan toont de check die als eigen onderdeel.
En stap je over naar een werkgever die is aangesloten bij een pensioenfonds, dan kan het zijn dat je daar juist wél compensatie ontvangt: een beperkt aantal fondsen kent een compensatieregeling die ook geldt voor deelnemers die na de Wtp-overgang instromen. Welke fondsen dat zijn vind je terug in het transitieregister op PensioenNetwerk.nl.
Voor een pilot niet. De check rekent de toekomstige inleg door met een eigen URM-rekenkern en heeft geen beginkapitaal uit de administratie nodig; de regeling wordt vooraf geconfigureerd. Het berekende verschil wordt naast de bestaande portaaluitkomst getoond, niet erbij opgeteld. Wil je later automatisch voorinvullen of één gecombineerd pensioenbeeld, dan kan alsnog een lichte koppeling worden ingericht.
Niet zonder meer. De wettelijke norm voor keuzebegeleiding ziet op keuzes binnen de pensioenovereenkomst en ligt bij de uitvoerder. De baanwisselcheck is ontworpen volgens dezelfde deelnemersgerichte principes en ondersteunt de informatie- en zorgketen rond uitdiensttreding.
Contact
Vlakkepremie is een initiatief van Edwin Visser, freelance pensioenspecialist en business analist. Een vraag over de baanwisselcheck, de scenariosets of een demo?
Of mail direct: edwin@pensioennetwerk.nl